معارف عقلی فلسفی قرآن

معارف عقلی فلسفی قرآن

خوانش علامه طباطبایی از روش تاریخی قرآن

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 جامعة‌المصطفی العالمیه، دانشجوی دکتری تاریخ اهل‌بیت، قم، ایران
2 . مدرسه علمیه شهید مصطفی خمینی، تاکستان، سطح چهار حوزه، قزوین، ایران؛
3 مدرسه علمیه ایمانیه، تاکستان، کارشناسی ارشد تفسیر و علوم قرآن، قم، ایران
چکیده
علامه ‌طباطبایی در میان اندیشمندان ‌معاصر در حوزه پیشرفت، تولید و نظریه‌پردازی علوم‌ اسلامی دارای جایگاه ممتازی است. تفسیر‌ المیزان به علت وسعت و جامعیت، جهت معرفی دیدگاه‌های ایشان جایگاه ویژه‌ای داشته و دارد. منطق‌ تاریخ‌نگاری ‌اسلام به‌معنای نیازمندی تاریخ‌نگار به معرفی و شناخت معیارها و سنجه‌هایی برای مصونیت از خطا در مسیر تاریخ‌نگاری است، که رویکرد تربیتی و هدایتی دارد. تحقیق حاضر به شیوه کتابخانه‌ای گردآوری و با روش تحلیلی‌ـ‌توصیفی سعی شده به بررسی منطق‌ المیزان در تاریخ‌نگاری ‌اسلام بپردازد. فرضیه بر آن است که علامه‌ طباطبایی به تبیین روش‌ قرآن در زمینه تاریخ‌نگاری اسلام پرداخته است. این پژوهش در پی معرفی در بحث منطق تاریخ‌نگاری ‌اسلام از دیدگاه ‌المیزان، روش‌ها و رویکردهای تاریخ‌نگاری‌اسلامی است. المیزان با اتخاذ رویکرد منطق تاریخ‌نگاری اسلام، از روش‌هایی چون گزینش، هدفمند بودن گزارش‌ها، انتقال از گزارشی ناتمام به گزارشی‌ دیگر، عدم ذکر جزئیات پیرامونی و بیان قوانین‌کلی برگرفته از گزارش‌ها بهره برده است. صحت و اتقان این روش‌ها با سنجه‎هایی چون هدف‌داری، اعتبارسنجی و کارآمدی دیده شده است.
کلیدواژه‌ها